Từ đầu thế kỷ 20, nhiều nước trên thế giới đã bắt đầu sử dụng sản phẩm tro bày vào gia cố nền móng, phụ gia xi măng, thay thế bột đá trong bê tông… Ở Việt Nam, từ năm 1993, tro bay của nhà máy nhiệt điện Phả Lại đã chính thức được cấp phép sử dụng làm phụ gia cho xi măng Bỉm Sơn, Hoàng Thạch.

Hiện nay, khối lượng tro bay được thải ra từ các nhà máy nhiệt điện là không hề nhỏ, đòi hỏi phải có giải pháp cấp thiết cho phụ phẩm này. Vậy tro bay là gì? Tro bay có đặc tính gì? Ứng dụng tro bay vào cuộc sống như thế nào? Đơn vị nào cung cấp tro bay tại Việt Nam?

Tro bay là gì?

Tro bay là phụ gia khoáng hoạt tính nhân tạo (Pozzolan), là các sản phẩm phụ hoặc phế thải thu được trong các quá trình sản xuất công nghiệp, bao gồm silicafum, tro xỉ nhiệt điện, xỉ hạt lò cao… Tro bay được tận thu qua hệ thống ống khói bằng nồi hơi tinh luyện để loại bỏ bớt thành phần cacbon chưa cháy hết.

Có thể hiểu đơn giản, tro bay chính là những hạt bụi rất nhỏ bị cuốn theo đường ống khí thải trong quá trình đốt than ở các nhà máy nhiệt điệt. Khi nguyên liệu than bị đốt cháy có khoảng 80% xỉ than nằm lại ở đấy lò, 20% sẽ được đưa qua đường ống khói. Và đó chính là tro bay.

Tro bay có tên tiếng Anh là gì? – Fly Ash.

tro bay là gì
Tro bay là loại bụi thu được từ ống thải của quá trình đốt cháy than trong các nhà máy nhiệt điện

Đặc tính của tro bay

Tính chất vật lý của tro bay:

– Kích thước phân tử: Hạt tro bay có đường kính vô cùng nhỏ từ 0,01 – 0,1mm, thường tồn tại dưới dạng tinh thể hình cầu hoặc vô định hình.

– Mật độ: Chiếm khoảng 65% trọng lượng riêng của xi măng.

– Độ mịn của tro bay: 2400 ~ 4000 cm2/g (Độ mịn Blaine).

Tính chất hóa học của tro bay:

– Thành phần hóa học chính của tro bày gồm có: Oxit Silic (SiO2), oxit nhôm (Al2O3), oxit sắt (Fe2O3).

– Ngoài ra còn có một lượng nhỏ oxit canxi (CaO), oxit magie (MgO) và than chưa cháy (C).

– Tro bay cũng có thể chứa một lượng nhỏ các thành phần hòa tan trong nước như oixt natri (Na2O), oixt kaili (K2O) nhưng hàm lượng rất nhỏ.

xi măng tro bay là gì
Thành phần hóa học của tro bay Việt Nam

Phân loại tro bay

Dựa vào mục đích sử dụng, người ta phân loại tro bay thành các loại chủ yếu như sau:

  1. Tro bay dùng làm phụ gia bê tông, vữa xây, xi măng có 2 loại:

+ Tro bay axit: Có hàm lượng canxi oxit đến 10%, ký hiệu là F.

+ Tro bay bazo:  Có hàm lượng canxi oxit lớn hơn 10%, ký hiệu là C.

  1. Tro bay dùng để gia cố đất nền dựa trên đặc tính tự kết dính của mẫu tro bay trộn nước, gồm có:

+ Tro bay tự dính kết tốt: > 500 psi (3,4 Mpa).

+ Tro bay tự kết dính trung bình: 100 – 500 psi (0,7 – <3,4 Mpa).

+ Tro bay không tự dính kết: < 100 psi (0,7 Mpa).

Ứng dụng của tro bay trong xây dựng, giao thông vận tải

Với đặc tính ưu việt về tính chất vật lý và thành phần hóa học giúp tro bay từ một chất thải trong ngành công nghiệp nhiệt điện (chất thải của quá trình đốt cháy than) đã thực sự trở thành nguồn nguyên liệu dồi dào cho những ngành công nghiệp khác.

– Dùng tro bay làm phụ gia bê tông xi măng:

Sư có mặt của tro bay trong phụ gia bê tông xi măng giúp tăng chất lượng bề mặt bê tông lên từ 1,5 – 2 lần, tăng độ nhớt của vữa giúp xi măng đi vào các lỗ rỗng một cách dễ dàng, khử chất vôi tự do (CaO chiếm khoảng 6% trong thành phần bê tông) – nguyên nhân chính khiến cho bê tông bị giảm chất lượng trong môi trường nước.

Cụ thể, tro bay giúp tăng chất lượng của bê tông xi măng ở các khía cạnh: Tăng cường độ, tăng độ sụt, giảm độ hòa tan, giảm sự phát nhiệt khi thủy hóa, giảm độ thấm nước, tăng bền sulfat, giảm co ngót.

tro bay tiếng anh là gì
Tro bay làm phụ gia bê tông xi măng tăng chất lượng mặt bê tông lên 1,5 – 2 lần so với bê tông thông thường

Đặc biệt khi ứng dụng phụ gia tro bay vào xây dựng các công trình thủy điện sẽ giảm được 10% lượng nước trộn bê tông, giá thành giảm 30%, chất lượng công trình được nâng cao so với bê tông thông thường vì tro bay đã khống chế được nhiệt độ ban đầu giảm ứng suất nhiệt trong khối bê tông, đồng thời nhờ tro bay mà có thể đổ bê tông gián đoạn chứ không phải đổ liên tục như bê tông thông thường.

– Dùng tro bay làm bột đá trong bê tông Asphalt:

Tro bay giúp tăng khả năng bám dính giữa bitum và cốt liệu, do đó có thể tăng độ cứng của bê tông Asphalt và chống được vết lằn bánh xe trên loại bê tông này. Vô cùng thích hợp để làm vật liệu xây dựng đường giao thông.

– Dùng tro bay để gia cố móng đường:

Kết hợp 10 – 15% tro bay + 2 – 8% vôi (có thể dùng vôi sống) vừa tạo nên một loại vật liệu rẻ lại có được một lớp kết cấu rất bền, chắc, tự liền khi bị nứt, thích hợp để dùng gia cố, sữa chữa móng nền, đường giao thông sụt lún.

– Dùng tro bay để đắp nền, đắp trả kết cấu:

Tro bay là phụ gia bê tông tự lèn cho các công trình đòi hỏi độ chịu lực cao, đặc biệt trong công nghệ bê tông đầm lăn “không thể thiếu phụ gia trong bay”.

Đối với dùng làm vữa trát tường, tro bay có thể thay thế 30 – 35% xi măng, tạo ra bề mặt mịn, láng, chất lượng và chống thấm.

bê tông tro bay là gì
Sơ đồ công nghệ thi công mặt đường bằng công nghệ bê tông đầm lăn

– Dùng tro bay để cải thiện đặc tính của đất:

Các đặc tính và thành phần của tro bay được ứng dụng để gia cố, làm khô, giảm co ngót – giãn nở của đất. Với công dụng này của tro bay có thể giúp đẩy nhanh tiến độ thi công đường bê tông nhờ nhanh chóng làm khô đất ướt (nhất là xây dựng vào mùa mưa), cải thiện được sức chịu tải của nền đường và tất nhiên là có thể ứng dụng được vật liệu tại chỗ mà không cần chuyển từ nơi khác đến.

Nhờ khả năng cải thiện đặc tính của đất mà tro bay trở thành phụ gia không thể thiếu trong việc xây dựng công trình ở các vùng nước mặn, nước lợ, đồng muối, công trình biển đảo.

Nếu quý vị có hứng thú và đang cần một nguồn cung tro bay, xỉ than, thạch cao lớn từ điện than, Công ty cổ phần vật liệu Vĩnh Tân sẽ cung ứng cho bạn đủ số lượng yêu cầu.

Mặc dù được thành lập năm 2016 nhưng với nguồn cung vững chắc, Vĩnh Tân hiện đang là đơn vị cung cấp tro bay, xỉ than hàng đầu tại Việt Nam, sắp tới sẽ tung ra thị trường thế giới.

Bạn muốn mua tro bay, hãy liên hệ với Vĩnh Tân theo địa chỉ sau:

Công ty Cổ phần vật liệu Vĩnh Tân

Địa chỉ: Số 7, ngõ 11, phố Việt Hưng, Long Biên, Hà Nội

Hotline : 0983. 508. 921 (Ms.Lien)